Büyük yürüyüşün 17. yıldönümü

ALİ AYAROĞLU

ZONGULDAK - Bugün, Türkiye'nin en büyük işçi hareketlerinden biri olarak tarihe geçen maden işçisinin "Büyük Ankara Yürüyüşü" nün 17. yıldönümü. Genel Maden İşçileri Sendikası (GMİS), temsilciler kurulu bugün toplanarak yürüyüşten günümüze Türkiye Taşkömürü Kurumu'nun (TTK) geldiği noktayı değerlendirecek. Bundan 17 yıl önce TTK'de yeraltında 40 bin işçi çalışırken kurumdaki işçi sayısı bugün 8 bin civarında. TTK'de çok sayıda üretim ocakları kapatılırken büyük bir kısmı da özel sektöre devredildi.

1990 yılında, Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) ve Maden Tetkik Arama (MTA) işyerlerinde çalışan işçileri kapsayan toplusözleşme görüşmelerinde anlaşma sağlanamamış ve Şemsi Denizer önderliğindeki Genel Maden İşçileri Sendikası grev kararı almıştı. 30 Kasım 1990-4 Ocak 1991 tarihleri arasında tam 36 gün boyunca 48 bin madenci, işyerlerinde toplanarak aileleri ve dostları ile sendika genel merkezine yürüyerek sloganlarla dönemin Özal iktidarını uyardı. 4 Ocak 1991 tarihinde Zonguldak'ta GMİS Genel Başkanı Şemsi Denizer önderliğinde başlatılan yürüyüş çığ gibi büyüyerek 150 bin kişiyi Ankara yollarına döktü.

Turgut Özal' ın Cumhurbaşkanı, Yıldırım Akbulut' un Başbakan olduğu bu dönemde yapılan "Büyük Ankara Yürüyüşü'' , sendika ile hükümeti karşı karşıya getirmişti. Türkiye'nin en büyük işçi hareketlerinden biri olarak tarihe geçen yürüyüşün ardından Akbulut hükümeti, Körfez Savaşı'nı bahane ederek grevleri yasaklamıştı. Ankara'da yapılan görüşmelerin sonunda, madencilerin yerüstünde 15 bin 545 lira olan günlük ücretleri 43 bin 56 lira, yeraltında ise birinci 6 ay için 50 bin lira, ikinci 6 ay içinse 64 bin lira olarak düzenlenmişti.